رضا شریعتی، خبرنگار :
فرهنگ ترافیکی یکی از مهمترین مؤلفههای زندگی شهری و نشانهای از سطح مسئولیتپذیری اجتماعی شهروندان است. هرچند قوانین و مقررات راهنمایی و رانندگی برای ایجاد نظم و کاهش حوادث تدوین شدهاند، اما تجربه نشان داده است که اجرای صرف قانون بدون نهادینه شدن فرهنگ ترافیکی، تأثیر پایدار نخواهد داشت. آمار بالای تصادفات و تلفات جانی در کشور بیانگر آن است که مشکل ترافیک، ریشهای فرهنگی دارد.
آموزش فرهنگ ترافیکی باید از سنین پایین آغاز شود. کودکان و نوجوانان اگر از همان ابتدا با مفاهیمی چون احترام به حق تقدم، عبور ایمن از خیابان، استفاده از کمربند ایمنی و رعایت قوانین آشنا شوند، در آینده به رانندگانی قانونمدار تبدیل خواهند شد. گنجاندن آموزشهای ترافیکی در محتوای درسی مدارس، برگزاری کارگاههای عملی و استفاده از ابزارهای آموزشی جذاب میتواند نقش مهمی در این مسیر ایفا کند.
در کنار آموزش رسمی، رسانهها نقش تعیینکنندهای در اصلاح رفتارهای ترافیکی دارند. تولید برنامههای آموزشی، مستندهای کوتاه، پیامهای فرهنگی و حتی استفاده از ظرفیت شبکههای اجتماعی برای ترویج الگوهای صحیح رانندگی، میتواند تأثیر گستردهای بر افکار عمومی داشته باشد. همچنین الگوسازی از رفتارهای درست و نقد اجتماعی رفتارهای پرخطر، به تدریج هنجارهای نادرست را کمرنگ میکند.
از دیگر راهکارهای مؤثر، مشارکت نهادهای شهری و پلیس راهور در آموزش مستمر شهروندان است. آموزشهای دورهای برای رانندگان، برخورد توأم با آموزش به جای صرفاً جریمه، و تشویق رانندگان قانونمدار میتواند انگیزه رعایت قوانین را افزایش دهد. در نهایت، ارتقای فرهنگ ترافیکی نیازمند عزم همگانی است؛ زمانی که هر شهروند خود را مسئول جان خود و دیگران بداند، خیابانها به فضایی امنتر تبدیل خواهند شد.
