تیرنگ:
استان مازندران سالهاست بهعنوان یکی از مهمترین قطبهای تولید محصولات شیلاتی در کشور شناخته میشود؛ منطقهای که به واسطه اقلیم کمنظیر، منابع آبی گسترده، آببندانهای طبیعی و تجربه دیرینه مردمش در پرورش آبزیان، توانسته سهم تأثیرگذاری در اقتصاد کشاورزی ایران ایفا کند. در این میان شهرستان بابل طی یک دهه گذشته جهشی قابلتوجه را تجربه کرده و امروز نام این شهرستان در کنار بزرگترین تولیدکنندگان ماهیان سردآبی، گرمابی و بهویژه ماهیان خاویاری به چشم میخورد؛ محصولاتی که از لحاظ اقتصادی و ارزی جایگاهی راهبردی دارند.
با افزایش توجه سرمایهگذاران به صنعت آبزیپروری و حمایتهای دولتی و خصوصی، بابل بهتدریج توانسته است ظرفیتهای خود را بالفعل کند. اکنون تولید ماهیان خاویاری که پیشتر تنها در چند استان خاص متمرکز بود، در این شهرستان با سرعت رشد کرده و حتی زمینه صادرات و ارزآوری قابلتوجهی را فراهم آورده است. همزمان، تولید ماهیان گرمابی در آببندانها و پرورش ماهیان سردآبی در واحدهای تخصصی، ترکیب متنوعی از محصولات شیلاتی را ایجاد کرده که نهتنها بازار داخلی را تأمین میکند بلکه پتانسیل توسعه صادرات را نیز در اختیار دارد.
اهمیت اقتصادی موضوع زمانی بیشتر روشن میشود که بدانیم توسعه صنعت آبزیپروری در بابل باعث اشتغال پایدار، افزایش درآمد خانوارهای روستایی، ایجاد واحدهای فرآوری، رونق صنایع جانبی و رشد سرمایهگذاری در زنجیره ارزش شیلات شده است. علاوه بر این، با توجه به کاهش ذخایر آبزیان دریایی و محدودیتهای زیستمحیطی، حرکت به سمت تولیدات پرورشی راهی مطمئن برای تأمین پروتئین مورد نیاز جامعه محسوب میشود.
✓تولید ۱۳۶ تن گوشت ماهیان خاویاری
در این پیوند مدیر جهاد کشاورزی بابل گفت: با سرمایه گذاری های انجام شده در حال حاضر ۸ واحد پرورش ماهیان خاویاری در این شهرستان فعال هستند که پیش بینی می شود ۱۳۶ تن گوشت خاویاری از این واحدهای تولیدی برداشت شود.
رحیم شهیدی پور گفت: همه تلاش ها بر آن است تا سرمایه گذاران در این حوزه شناسایی شوند و در راستای حمایت های صورت گرفته با تولید خاویار ارز آوری خوبی در این حوزه انجام شود.
مدیر جهاد کشاورزی بابل با اشاره به این مطلب که رونق سرمایه گذاری در بخش ماهیان خاویاری نه تنها برای تولیدکنندگان آورده اقتصادی دارد بلکه زمینه اشتغال پایدار و رونق اقتصادی این خطه را به همراه خواهد داشت.
این مقام مسوول گفته بود که صید ماهیان گرمابی در آببندانهای این خطه از شمال آغاز شد و حدود ۱۲ هزار تن ماهی از این آب خوانها برداشت می شود.
شهیدی پور تصریح کرد: شهرستان بابل علاوه بر تولید ماهیان خاویاری که گام های موثری برداشته با دارا بودن ۶۰۰ واحد تولیدی پرورش ماهی گرمابی که از این تعداد ۱۵۹ واحد در آب بندانهای طبیعی شهرستان مستقر هستند ۱۲ هزار تن ماهی گرمابی تولید می کند.
وی گفت: این شهرستان در کنار تولید گسترده ماهیان گرمابی، در زمینه پرورش ماهیان سردآبی نیز فعال است و پیشبینی میشود از ۲۷ واحد تولیدی موجود، افزون بر ۷۵۰ تن ماهی سردآبی برداشت شد.
✓بابل قطب تولید آبزی پروری
شهیدی پور تصریح کرد: این آمار نشان میدهد شهرستان بابل با بهرهگیری از پتانسیلهای طبیعی خود مانند آب بندانها به یکی از قطبهای اصلی و پیشرو در عرصه آبزیپروری استان مازندران و کشور تبدیل و سهم بسزایی در تأمین پروتئین دریایی و اشتغال پایدار در منطقه ایفا میکند.
✓سخن پایانی
بررسی آمارهای ارائهشده توسط جهاد کشاورزی بابل نشان میدهد این شهرستان نهتنها در مسیر توسعه آبزیپروری حرکت میکند، بلکه در حال تبدیلشدن به یکی از مهمترین قطبهای کشور در این حوزه است. تولید سالانه بیش از ۱۰۰ تن گوشت ماهیان خاویاری که حاصل فعالیت واحدهای پرورش است، ظرفیت بالقوه عظیمی را نشان میدهد که در صورت افزایش سرمایهگذاری میتواند چند برابر شود. ماهیان خاویاری از پرسودترین محصولات شیلاتی جهان به شمار میروند و توسعه آنها در بابل میتواند نقش جدی در افزایش صادرات غیرنفتی و ارزآوری داشته باشد.
از سوی دیگر، برداشت سالانه ۱۲ هزار تن ماهی گرمابی و بیش از ۷۵۰ تن ماهی سردآبی، نشاندهنده تنوع گونهها و گستردگی فعالیتهای شیلاتی در بابل است. این گستردگی نهتنها نیاز بازار داخلی را تأمین میکند، بلکه بستر مناسبی برای ایجاد صنایع تبدیلی، بستهبندی، صادرات و توسعه زنجیره ارزش فراهم میآورد. چنین ترکیبی از تولیدات، بابل را در برابر نوسانات بازار مقاوم کرده و امکان برنامهریزی استراتژیک برای آینده را فراهم میسازد.
افزون بر مزایای اقتصادی، اشتغال پایدار مهمترین دستاورد توسعه این صنعت در شهرستان است. صدها خانواده روستایی در چرخه پرورش، صید، نگهداری، حملونقل، خدمات دامپزشکی و فرآوری محصول فعالیت میکنند و این روند موجب مهاجرت معکوس و رونق روستاها شده است. همچنین استفاده از آببندانها بهعنوان سرمایهای طبیعی، الگویی موفق از توسعه اقتصاد محلی بر پایه منابع بومی ارائه میدهد.
در مجموع، آنچه از آمار و اظهارات مسئولان برمیآید، این است که بابل با اتکا بر ظرفیتهای طبیعی، زیرساختهای رو به رشد و نگاه راهبردی به آبزیپروری، میتواند در سالهای آینده جایگاهی فراتر از سطح استانی و حتی ملی کسب کند. استمرار حمایتهای دولتی، جذب سرمایهگذاران جدید و توسعه فناوریهای نوین پرورش آبزیان، مسیر پیشرفت این شهرستان را هموارتر خواهد کرد و بابل را به یکی از پیشروترین قطبهای شیلاتی ایران تبدیل خواهد کرد.
