تیرنگ:
باغهای مرکبات مازندران امسال از بازدهی خوبی برخوردار بوده است اما آنچه موجب نارضایتی باغداران را فراهم کرده نرخ پایین مرکبات و سود واسطه گریها است.همچنین برداشت نکردن محصول توسط باغداران موضوع چالش برانگیزی شده که علت آن پایین بودن قیمت در بازار است.
همواره تولید مازاد بر مصرف مرکبات و نبود کشش بازار در امر تقاضا باغداران را متضرر کرده از اینرو بیشتر باغداران خرده پا که تعداد آنان نیز زیاد است و توان انبارداری را ندارند و واسطهها، با هر قیمتی محصول را در بازار عرضه میکنند.
یکی از باغداران قائمشهری با اشاره با کاهش قیمت مرکبات در کنارافزایش قیمت حاملهای انرژی از جمله برق، اظهار کرد: افزایش چشمگیر قیمت کود و سم به همراه متناسب نبودن قیمت فروش محصول باغی در قبال هزینهها انگیزه ادامه را از باغداران گرفته است.
ذبیحی با ابراز نگرانی از اینکه اگر وضعیت به همین منوال ادامه یابد باغداران مجبور به فروش باغهای خود میشوند، گفت: دولت باید حمایت لازم را در خرید محصولات با قیمت مناسب از باغداران را انجامدهد.
این باغدار گفت: برخی باغداران نیز اقدام به قطع درختان برای محصول جایگزین کردند و در این میان صدای آنها به گوش هیچکس نرسید.
وی با ابراز نگرانی از اینکه به علت نبود مشتری مناسب و پایین بودن قیمت، محصول مرکبات باغداران در انبارها مانده است، اظهار کرد: در حال حاضر مرکبات وضعیت خوبی ندارد و باغداران برای جلوگیری از خراب شدن آن مجبور شدند به قیمت پایینتر از سال گذشته به واسطهها بفروشند.
این باغدار قائمشهری، اظهار کرد: قیمت مرکبات برای شب عید در بازار را با قیمت خرید انواع پرتقالها اعم از تامسون، بیروتی، توسرخ مقایسه کنید به سادگی متوجه ظلم به باغداران توسط واسطهگرها میشوید.
این باغدار قائمشهری، با تاکید بر اینکه تا کی وضعیت دلالان باید بهتر از باغداران باشد، افزود: قائمشهر قطب مرکبات مازندران است اما بیمهری مسئولان به این بخش کاملا مشهود است.
کارشناسان اقتصادی بخش کشاورزی و صاحبان باغ های تجاری مرکبات مازندران معتقدند که پشت گرمی باغداران به سیاست های حمایتی دولتی در کنار گسترش آشنایی باغداران با مدیریت محصولات باغی در انبارداری فنی، مقابله بموقع با آفات و کاهش ضایعات سبب میشود تا دست افراد سود جو از محل تولید تا بازار مصرف بشدت کوتاه شود، لازمه دوام این وضعیت توسعه بازارهای داخلی و خارجی این محصول است که باید به صورت جدی دنبال شود.
یکی از کارشناسان و صادر کنندگان مرکبات با بیان اینکه مازندران با بیش از سه میلیون تن مرکبات پس از کشور اسپانیا رتبه هفتم تولید مرکبات دنیا را دارد، گفت: یعنی این خطه شمالی در حالی که سه درصد تولید مرکبات دنیا را به خود اختصاص داده است اما کمتر از یک درصد صادرات دنیا را دارد،
عباس آراسته با توضیح این نکته که اسپانیا با تولید ۶ میلیون تن مرکبات، ۲۷ درصد صادرات مرکبات دنیا را دارد، افزود: نکته بسیار مهم این است که مرکبات مازندران دربین همه تولید کنندگان مرکبات دنیا طرفدار خاص و همواره بازار پسندی فوق العاده ای دارد.
وی ادامه داد: امروز باغداران مرکبات مازندران نیاز به حمایت مسوولان دارند، اگر این حمایت عملیاتی نشود کشاورزی باغداری استان با چالش حفظ زمین مواجه خواهد شد.
وی اظهار داشت: بررسی ها نشان می دهد که با اجرای کشت متراکم باغ مرکبات از هر هکتار طبق آنالیز فعلی ارزش پول کشورمان ۳۰ تا ۵۰ میلیارد ریال درآمد کسب می شود، اما اکنون این درآمد کمتر از هفت میلیارد ریال است که با توجه به هزینه تولید اصلا به صرفه نیست.
وی متوسط تولید مرکبات در دنیا را بین ۷۰ تا ۱۳۰ در هر هکتار اعلام کرد و گفت:این آمار در کشورمان و به خصوص مازندران کمتر از ۲۵ تن است، مازندران خواستگاه تولید مرکبات در دنیا است و طبق اظهار رسمی فائو ایران متنوع ترین تولیدات مرکبات دنیا را دارد که البته این ویژگی علاوه بر مزیت ها خطر فعالیت انواع آفات و بیماری ها را به همراه دارد.
آراسته که تولید کننده نهال مرکبات و صادر کننده انواع نارنگی پرتقال مازندران نیز است، با ذکر این نکته که مدیریت بر بازار مرکبات از سوی مسوولان کم رنگ است، توضیح داد: اختلاف پنج تا هفت برابری قیمت مرکبات سر باغ تا بازار مصرف واقعیت انکار ناپذیر است. در حالی که هزینه اصلی را تولید کنندگان متقبل می شوند، به همین دلیل انجمن کشاورزی پیشرو مازندران آنالیز قیمت را به درستی انجام داده است.
وی تصریح کرد: طبق اعلام رسمی جهاد کشاورزی مازندران، در حال حاضر بیش از ۴۰ تا ۵۰ میلیون اصله درخت مرکبات در استان وجود دارد که در هر سال حدود سه میلیون اصله نهال در قالب باز سازی، احیا و یا ایجاد باغ مرکبات جدید در استان تولید می شود، پس وقتی شاهد میزان تولید با عدد تقریبا ثابتی هستیم، نشان دهنده این است که مدیریت باغ امروز ضعیف شده و دلیل اصلی آن صرفه اقتصادی آن است. به گفته آراسته به طور یقین افرادی مخل،
بازار اقتصادی مرکبات مازندران را در اختیار دارند و همچنان به تولید و باغداران ضربه می زنند و به نظر می رسد تصمیم های غیر کارشناسی مسوولان دولتی، به تولید کنندگان و مصرف کنندگان نیز ضربه می زند. وی ادامه داد: دولت باید تعداد توزیع کنندگان مرکبات را بیشتر کند، حمایت دیگری که دولت می تواند به باغداران مرکبات انجام دهد، اجازه ایجاد انبار فنی در باغ های مرکبات است تا میوه ها در بازه زمانی حدود ۲ ماهه فرصت برداشت، به یکباره وارد بازار نشود، یعنی میزان تولید ما به نسبت زمان ۲ ماهه برای فروش محصول در بازار داخلی زیاد است، از سوی دیگر مشکلات صادرات مرکبات هم نیز همچنان جود دارد. وی با تاکید بر این که زنجیره باغداری در مازندران ناقص است، اظهار داشت: حمایت دولت از باغداران برای ایجاد انبار فنی و سردخانه در باغ های تجاری مازندران ضروری است، یعنی تسهیلات باید به باغداران به موقع به باغداران تجاری و فنی پرداخت شود. وی تصریح کرد: اگر قیمت میوه مرکبات دارای حاشیه سود منطقی برای باغداران داشته باشد، ایجاد باغ مدرن با کشت متراکم کار سختی نیست. حلقه مفقوده این است که هزینه تمام شده قیمت مرکبات باید به درستی محاسبه شود تا فروش میوه از سوی باغداران با حاشیه سود ایجاد شود.
آراسته اضافه کرد: بررسی ها نشان می دهد که پرتقال تامسون مازندران در کشورهای حاشیه دریای خزر به خصوص روسیه حدود ۶۵۰ هزار ریال در هر کیلو گرم عرضه می شود، اما همین میوه سال گذشته سر باغ کمتر از ۸۰ هزار ریال از باغداران خریداری شد. مرکبات مازندران خوش خوراک و زیباترین میوه پاییزی در بازارهای خارجی است یعنی زمانی که مرکبات مازندران در بازار کشورهای حاشیه دریای خزر وجود دارد، میوه مرکبات دیگر کشورها بازاری ندارد.
وی گفت: هزینه تمام شده هر کیلو مرکبات در سال جاری طبق آنالیز انجمن کشاورزی پیشرو مازندران ۲۰۰ هزار ریال است که با ۱۷ درصد حاشیه سود باید تا ۲۵۰ هزار ریال به فروش برسد تا باغ مرکبات استان حفظ و باغداران نسبت به کشت متراکم اقدام عملی کنند. به گفته وی کشت متراکم باغداری مرکبات مهمترین روش در صنعت باغداری فنی در دنیا است، کاهش مصرف سموم، مقابله طبیعی با حوادث غیر مترقبه به ویژه سرما و یخ زدگی و تولید محصول یک دست و بازار پسند از مزیت های این نوع کشت در باغداری پیشرفته دنیا است.
