تیرنگ:
صادرات محصولات کشاورزی یکی از مهمترین مؤلفههای توسعه اقتصادی استان مازندران به شمار میرود و کیوی به عنوان یکی از محصولات استراتژیک این استان، جایگاه ویژهای در تجارت خارجی دارد. سرپرست سازمان جهاد کشاورزی مازندران، اسدالله تیمورییانسری، از صادرات ۱۰ هزار و ۲۶۰ تن مرکبات استان به بازارهای جهانی خبر داد و اعلام کرد که این صادرات در قالب ۵۰۲ محموله انجام شده است. بر اساس دادههای ارائه شده، سهم کیوی از این مقدار صادرات، ۵۱۰۰ تن است که بیش از ۵۰ درصد از کل صادرات مرکبات استان را تشکیل میدهد. این در حالی است که ۴۷۰۰ تن به نارنگی و ۴۶۰ تن به پرتقال اختصاص دارد، که نشاندهنده تمرکز ویژه مازندران بر صادرات کیوی و اهمیت آن در اقتصاد کشاورزی استان است.
تیمورییانسری ضمن تأکید بر ضرورت توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی، آن را یکی از راهکارهای اساسی برای افزایش بهرهوری و سوددهی در کشاورزی دانست. وی تصریح کرد که تبدیل محصولات خام به فرآوردههای متنوع، علاوه بر کاهش ضایعات، ارزش افزوده قابل توجهی ایجاد میکند و این امر میتواند زمینهساز پایداری اقتصادی در بخش کشاورزی باشد. این رویکرد نشان میدهد که استان مازندران قصد دارد از مدل سنتی صادرات محصول خام به سمت تولیدات فرآوریشده حرکت کند، رویکردی که در بلندمدت میتواند جایگاه ایران را در بازارهای جهانی تقویت کند.
یکی دیگر از محورهای مورد تأکید سرپرست سازمان جهاد کشاورزی، اهمیت بستهبندی استاندارد و برندسازی بود. تیمورییانسری گفت: «فرآوری محصولات تحت یک برند واحد میتواند به شناخته شدن مرکبات مازندران در بازارهای جهانی کمک کند.» به گفته وی، این اقدام نه تنها باعث افزایش فروش محصولات در سطح بینالمللی میشود، بلکه جایگاه استان را در تجارت جهانی تثبیت میکند و اعتماد مشتریان خارجی را نسبت به کیفیت محصولات افزایش میدهد.
در حوزه حمایت از کشاورزان، تیمورییانسری راهکارهای متعددی ارائه کرد. وی آموزشهای تخصصی برای باغداران، سرمایهگذاری در زیرساختها، به ویژه سردخانهها و سیستمهای حملونقل یخچالدار، و ارائه تسهیلات مالی و بیمهای برای نوسازی باغات را از جمله اقدامات ضروری برشمرد. سرپرست سازمان جهاد کشاورزی تأکید کرد که بدون حمایت از کشاورزان در خط مقدم تولید، تحقق اهداف بلندمدت صنعت کشاورزی امکانپذیر نخواهد بود و به همین دلیل، توجه ویژه به توانمندسازی تولیدکنندگان ضروری است.
تحلیل سهم کیوی در صادرات مرکبات استان نشان میدهد که بیش از نیمی از صادرات مازندران به کیوی اختصاص دارد. این امر اهمیت برنامهریزی دقیق برای این محصول را برجسته میکند. با توجه به کیفیت بالای کیوی مازندران و بازارهای هدف بالقوه، ایجاد صنایع تبدیلی، فرآوری و بستهبندی استاندارد میتواند به افزایش رقابتپذیری این محصول در بازارهای بینالمللی کمک کند. علاوه بر این، فرآوری کیوی به شکل مربا، پودر، کنسانتره و سایر محصولات فرآوریشده، نه تنها ارزش افزوده قابل توجهی ایجاد میکند، بلکه موجب تثبیت قیمت محصول و کاهش نوسانات بازار نیز میشود.
تیمورییانسری در سخنان خود بر اهمیت بستهبندی و برندینگ استاندارد نیز تأکید کرد و گفت: «تولید تحت یک برند واحد و استفاده از بستهبندی حرفهای، میتواند موجب افزایش اعتماد مشتریان و تثبیت جایگاه کیوی مازندران در بازارهای جهانی شود.» این رویکرد نشاندهنده توجه استان به استراتژیهای بازاریابی مدرن و رقابت جهانی است و میتواند زمینه را برای صادرات پایدار و بلندمدت فراهم کند.
از نظر اقتصادی، حرکت به سمت تولیدات با ارزش افزوده، یکی از ضروریات توسعه کشاورزی پایدار در استان است. تیمورییانسری بیان داشت که «برای رسیدن به اقتصادی پایدار و مبتنی بر صنایع تبدیلی، باید از وضعیت فعلی که به فروش محصولات خام وابسته است، به سمت تولیدات با ارزش افزوده حرکت کرد.» این تحول، علاوه بر بهبود شرایط اقتصادی استان، نقش ایران را در بازارهای جهانی پررنگتر میکند و موجب رشد و شکوفایی بیشتر بخش کشاورزی خواهد شد.
علاوه بر این، تحلیل روند صادرات کیوی نشان میدهد که استان با سرمایهگذاری در زیرساختها و آموزش باغداران، قادر به افزایش کیفیت محصولات و کاهش ضایعات است. تیمورییانسری در این باره گفت: «توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی و توجه به بستهبندی استاندارد، سه رکن اصلی موفقیت در صادرات کیوی است.» بنابراین، راهبرد استان مبتنی بر تقویت هر سه محور همزمان است: تولید با کیفیت، فرآوری و بستهبندی مناسب، و حمایت جامع از کشاورزان.
پیامدهای اقتصادی این سیاستها میتواند فراتر از افزایش درآمد مستقیم کشاورزان باشد. ایجاد صنایع تبدیلی و فرآوری کیوی، زمینه اشتغالزایی جدید را فراهم میکند و موجب تثبیت اشتغال در بخش کشاورزی و صنایع مرتبط میشود. علاوه بر این، صادرات کیوی فرآوریشده میتواند موجب افزایش سهم ایران در تجارت جهانی مرکبات و محصولات فرآوریشده شود و به توسعه صادرات غیرنفتی کشور کمک کند.
در واقع موفقیت مازندران در صادرات کیوی و مرکبات فرآوریشده میتواند الگویی برای سایر استانهای کشور باشد. تجربه مازندران نشان میدهد که سرمایهگذاری در صنایع تبدیلی، آموزش کشاورزان، ایجاد زیرساختهای حملونقل یخچالدار و برندسازی استاندارد، میتواند به افزایش بهرهوری، تثبیت بازار و رشد اقتصادی منجر شود.
در پایان، تیمورییانسری تأکید کرد که با استمرار حمایتها و سرمایهگذاریهای هدفمند، کیوی مازندران میتواند جایگاه خود را در بازارهای جهانی تثبیت کند و سهم قابل توجهی از صادرات مرکبات استان را به خود اختصاص دهد. حرکت به سمت تولیدات با ارزش افزوده، علاوه بر مزایای اقتصادی، موجب ارتقای جایگاه ایران در تجارت جهانی و توسعه پایدار بخش کشاورزی خواهد شد.
