تیرنگ:
مدتها پیش به بهانه گزارشی در مورد آلودگی شناگاههای خزر و اجرای طرح تصفیه بهداشتی فاضلاب با دکتر عزیز عابسی عضو هیأت علمی دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل و عضو سابق هیئت علمی پژوهشی مؤسسه فناوری جرجیا آمریکا (جرجیاتک) گفتوگو کرده بودیم.
او در گفتگو با تیرنگ با بیان اینکه حوضه آبریز دریای خزر دارای بیش از ۶ هزار آبریز اصلی و ۱۳۰ رودخانه منتهی به آن شامل رودهای سمور و گرگان رود، اورال، ولگا، کورا، سفیدرود، سولاک است، گفته بود: متأسفانه فاضلابهای استان سر از رودخانههای اصلی در میآورند و از آنجا به دریا میرسند و باعث مرگ و میر آبزیان و بیماری این موجودات میشوند.
وی با بیان اینکه در بابلرود و سیاهرود ماشینهای تخلیه فاضلاب لجنها را در بستر رودخانه میریزند، اظهار کرد: بیشترین جمعیت ساکن در سواحل دریای خزر مربوط به ایران بوده که بخش عمده این جمعیت در شهرهای استان مازندران که جمعیت متراکم و شناور دارند، زندگی میکنند. بخشی از این شهرها تصفیه خانه فعال ندارند و با واسطه یا بی واسطه آلایندههای آنها به دریای خزر میشوند.
عضو هیأت علمی دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل به شهرکهای صنعتی استان هم اشارهای کرد و گفت: بخشی از شهرکهای صنعتی از سیستم تصفیه خانه بی بهره هستند و بخشی هم که این سیستم را دارند به درستی از آن استفاده نمیکنند.
وی ورود آلودگیهای میکروبی را از مهمترین چالشهای پیش روی خزر و منابع آبی استان عنوان کرد و افزود: در بستر رودخانههای استان برداشت شن انجام میشود که مشکلاتی نظیر فرسایش خاک، از بین رفتن پوشش گیاهی و گل آلود شدن منابع آبی را به همراه دارد.
البته آلودگی دریا تنها هشدار دکتر عباسی نبود. وی همچنین در گفتوگوی دیگری اظهار داشت: آن چه که در شرایط فعلی همه باید مد نظر قرار دهند، ایران باید خود را برای روزهای ناگوار پسروی آب دریای خزر آماده کند.
دکتر عزیر عابسی گفت: خشک شدن تالاب های منتهی به خزر از جمله تهدیدهایی است که پسروی آب دریای خزر برای ایران مشکل ساز خواهد شد.
وی با بیان این که همان گونه که در چند سال اخیر برخی از تالاب های منتهی به دریای خزر در شمال ایران خشک شد، خاطر نشان کرد: در شرایط فعلی این پسروی ها بدون تردید برای میانکاله و تالاب انزلی مشکل ساز خواهد شد و باید خود را برای شرایط سخت آماده کنیم.
این کارشناس محیط زیست افزود: رودخانه بزرگ ولگا که بزرگترین رودخانه اروپا است به تنهایی حدود ۸۵ درصد آب دریای خزر را تامین می کند.
این دانش آموخته رشته محیط زیست از آمریکا ضمن بیان این مطلب که با توجه به این که سدهای ساخته شده بر روی رودخانه ولگا برای ۷۰ سال گذشته است نه ۱۰ سال اخیر، اضافه کرد: سدسازی های موجود در ولگا به تنهایی عامل اصلی شتاب در پسروی آب دریای خزر نیست.
عابسی گفت: بر اساس جدیدترین تحقیقات علمی انجام شده تغییرات اقلیمی، گرمایش زمین و تغییر مسیر بادها عامل اصلی پسروی آب دریای خزر است.
وی با بیان این مطلب که به طور حتمی باید در ایران یک کارگروه ویژه ای با حضور متخصصین برجسته دانشگاهی تشکیل شود، ادامه داد: این گروه باید با مطالعه صدها مقاله و تحقیقاتی که خود انجام می دهند راهکارهای مناسبی برای این موضوع پیدا کنند.
