تیرنگ:
همه ساله با فرا رسیدن فصل سرما، کوچ پرندگان مهاجر از مناطق سردسیر وُلگا، شمال خزر و کشورهای آسیای میانه به استان آغاز میشود.
این پرندگان سواحل مازندران و بهویژه زیستگاههای طبیعی شهرستان عباسآباد را به عنوان مقصد زمستانگذرانی خود انتخاب میکنند.
محیطبانها و فعالان محیط زیستی حاضر در تالابها میگویند طی چند هفته اخیر با افزایش تعداد قوها، استقبال مردم از حضور در تالابها نیز بیشتر شده است. قهرمان اسماعیلی محیطبان تالاب سرخرود است که از حضور مردم و خانوادهها در تالاب اظهار خرسندی میکند.
او میگوید: خوشبختانه پس از چند هفته پرتنش شرایط آرام و مناسبی را در تالاب شاهد هستیم. تعداد مسافران بیشتر شده و این همان چیزی است که به ما در حفاظت از پرندگان کمک میکند. چون هر چه میل به پرندهنگری در جامعه بیشتر شود و حساسیت جامعه نسبت به این جانواران باارزش افزایش یابد، عرصه برای متخلفان تنگتر خواهد شد.
وی میافزاید: افرادی که برای پرندهنگری میآیند معمولا همکاری خوبی با ما دارند و سعی میکنند آرامش قوها را بر هم نزنند. ما هم سعی میکنیم به پرسشهای بازدیدکنندگان تا حد امکان و توانمان پاسخ دهیم و نکاتی هم اگر باید رعایت شود و نیاز به تذکر بود بیان کنیم. تعدادی از فعالان محیط زیست هم در تالاب حضور مییابند و در این زمینه کمک میکنند.
این محیطبان درباره تعداد قوهای حاضر در تالاب سرخرود اظهار میکند: در حال حاضر حدود دو هزار و ۵۰۰ بال قو در تالاب سرخرود مشغول زمستانگذرانی هستند. احتمال این که تعداد قوها افزایش یابد نیز وجود دارد، اما در صورتی که شاهد افزایش سرمای هوا باشیم چنین اتفاقی رخ میدهد.
اسماعیلی میگوید: همکارانمان در گیلان میگویند دستههایی از قوها مدتی است که در مناطقی از این استان فرود آمدهاند و به دلیل مساعد بودن شرایط جوی همانجا ماندند. ممکن است این قوها با سردتر شدن هوا به مازندران بیایند. برخی سالها تعداد قوهای تالاب سرخرود به بیش از پنج هزار بال و حتی تا حدود ۱۲ هزار هم رسیده بود.
محیطبان تالاب سرخرود حضور مردم در تالاب را دلگرمکننده میداند و تصریح میکند: وقتی جامعه نسبت به این زیستگاهها و پرندگان و جانواران حساسیت و علاقه بیشتری نشان دهد، شرایط برای حفاظت از آنها هموارتر میشود. خوشبختانه این استقبال رو به افزایش است. در روزهای پایان هفته جمعیت بازدیدکنندگان بین دو تا سه هزار نفر است و در تعطیلات هم به پنج هزار نفر میرسد.
✓جای خالی زیرساختهای پرندهنگری
هرچند که استقبال طبیعتدوستان از تماشای قوهای مهاجر در سرخرود طی این روزها مناسب است، اما جای خالی برخی زیرساختها و فضاهای مختص پرندهنگری هنوز مشاهده میشود. این موضوع را «ندا رحیمی» یکی از مسافران تأیید میکند و میگوید: معمولا در سایتهای پرندهنگری فضاهایی را تعبیه میکنند یا دوربینهایی را قرار میدهند که گردشگران بتوانند با آن دوربینها پرندگان را بهتر ببینند. مستقر کردن چند دوربین شکاری مناسب برای تماشای قوها یکی از این موارد است که میتواند گردشگران را بیشتر جذب کند.
«مرتضی بهزادی» یکی دیگر از گردشگران نیز نبود تابلوهای راهنما برای معرفی پرندههای موجود در این تالاب را یکی از ضعفهای موجود میداند و اظهار میکند: مسیر ورودی تالاب برای نصب تابلوهای راهنما از تصویر و مشخصات پرندگان موقعیت مناسبی دارد، اما از این فضا استفاده نشده است. در حالی که اجرای این کار هزینه چندانی هم ندارد. حتی میتوان تابلوها را به صورت قابل جابهجایی طراحی کرد که در صورت لزوم جمعآوری شود.
رئیس اداره محیط زیست شهرستان عباسآباد نیز گفتهبود:به دلیل وجود اکوسیستم غنی، منابع غذایی فراوان و شرایط مناسب زیستی در نوار ساحلی عباسآباد این منطقه یکی از زیستگاههای مطلوب برای پرندگان مهاجر به شمار میرود.
شراره کرمی راد افزود: کاکاییها در میان این پرندگان از گونههای شاخص و پرشمار هستند که هر ساله در سواحل این شهرستان مشاهده میشوند
وی تصریح کرد: کاکاییها گونههای متنوعی دارند که از میان آنها کاکایی کوچک سرسیاه بیشترین جمعیت را تشکیل میدهد، سایر گونههای کاکایی نیز در تعداد کمتری حضوردارند، علاوه بر کاکاییها، پرندگان دیگری همچون حواصیلها، باکلانها، ایگرتها، اردکها و همچنین گونههای بزرگتری مانند: قوها و فلامینگوها نیز مسیر مهاجرت خود را از سواحل خزر به سوی تالابهای مازندران طی میکنند.
رئیس اداره محیط زیست شهرستان عباسآباد با اشاره به نتایج سرشماریهای انجامشده گفت:بر اساس بررسیهای اخیرحدود ۳۵۰۰ فرد از گونه کاکاییها در سواحل شهرستان عباسآباد مشاهده شدهاند، البته جمعیت این پرندگان هر ساله تحت تأثیر عوامل مختلفی همچون تغییرات اقلیمی و گرمایش جهانی قرار میگیرد که ممکن است سبب افزایش یا کاهش تعداد آنها شود.
کرمیراد در ادامه با تأکید بر ضرورت حفظ رفتار طبیعی این گونههای وحشی خاطرنشان کرد:کاکاییها و سایر پرندگان مهاجر جزئی از حیات وحش ارزشمند منطقه هستند و تغذیه آنها باید در چارچوب طبیعی خود و از منابع غذایی زیستگاه انجام شود، متأسفانه مشاهده میشود برخی شهروندان و گردشگران از روی مهربانی اقدام به غذادهی دستی به این پرندگان میکنند. در حالیکه این کار، به ظاهر دلسوزانه، در واقع بزرگترین آسیب را به حیات وحش وارد میکند و باعث اختلال در رفتار اکولوژیکی و روند طبیعی زندگی پرندگان میشود.
وی در پایان از شهروندان و مسافران خواست تا با رعایت اصول همزیستی با طبیعت و پرهیز از مداخله در زیست طبیعی گونهها در حفاظت از پرندگان مهاجر و اکوسیستم ساحلی شهرستان عباسآباد سهیم باشند.
تالاب ها و زیستگاه های آبی مازندران یکی از زیباترین جاذبه های طبیعی این استان هستند که با ظرفیت قابل توجه اکوسیستمی در این استان علاوه بر اینکه زیبنده جلوه های گردشگری به شمار میروند، با توجه به شرایط مناسب زیست، هر ساله با شروع فصل سرما مامنی دلپذیر برای پرندگان مهاجر به شمار می روند و با آغوشی باز پذیرای جمعیت ده ها هزار قطعه ای از پرندگان هستند.
