تیرنگ:
جشنواره انار بهشهر که امسال با حضور کشاورزان، فعالان صنایع تبدیلی و علاقهمندان به این میوه برگزار شد، فرصتی بود تا این محصول باارزش معرفی شده و توانمندیهای منطقه در تولید انار ارگانیک و صنایع وابسته به آن به نمایش گذاشته شود. این جشنواره که با هدف معرفی ظرفیتهای شرق مازندران، حمایت از تولیدکنندگان محلی و توسعه صنایع فرآوری برگزار شد، بار دیگر نشان داد که انار بهشهر جایگاه ویژهای در اقتصاد کشاورزی و صادرات غیرنفتی کشور دارد.
در کنار برگزاری جشنواره، کارگاههای آموزشی برای کشاورزان و علاقهمندان نیز در توسعه این بخش موثر است. موضوعاتی چون تولید ارگانیک، مبارزه بیولوژیک با آفات، مدیریت باغهای انار و بازاریابی محصولات کشاورزی از دیگر موضوعاتی است که باید به آن توجه کرد. کارشناسان جهاد کشاورزی و فعالان صنایع تبدیلی تلاش کردند تجربیات خود را در اختیار تولیدکنندگان قرار دهند تا زمینه ارتقای کیفی محصولات فراهم شود.
✓کیفیت و شهرت انار بهشهر
در همین راستا، اسدالله تیموری، سرپرست سازمان جهاد کشاورزی مازندران در این باره گفت:
«انارهای بهشهر به دلیل تولید به روش ارگانیک و بهرهگیری از شیوههای نوین کشاورزی، در سطح کشور و حتی در بازارهای بینالمللی شناخته شدهاند.»
وی گفت: «این کیفیت بالا، باعث شده تا انار بهشهر بهعنوان یکی از مرغوبترین انواع انار در کشور مطرح شود.»
سخنان تیموری بهخوبی اهمیت تلاش کشاورزان بهشهری را در حفظ استانداردهای تولید ارگانیک نشان میدهد. اقلیم مساعد منطقه، خاک حاصلخیز و دسترسی به منابع آب زیرزمینی باکیفیت، شرایطی را فراهم کرده که محصول انار در این ناحیه با کمترین استفاده از مواد شیمیایی رشد کند. همین ویژگی، سبب شده که انار بهشهر در بازارهای داخلی و خارجی به عنوان محصولی سالم و طبیعی شناخته شود.
✓صادرات انار بهشهر؛ راهی به سوی بازارهای جهانی
تیموری ادامه داد: «از آنجا که بهشهر یکی از مهمترین تولیدکنندگان انار ارگانیک است، این محصول نهتنها در بازارهای داخلی، بلکه در بسیاری از کشورهای خارجی نیز عرضه میشود.»
این سخنان نشاندهنده نگاه صادراتمحور به تولید انار است. در سالهای اخیر، بازارهایی در حوزه خلیج فارس، آسیای میانه و اروپا به مشتریان جدید این محصول تبدیل شدهاند. طبق آمار غیررسمی، میزان صادرات فرآوردههای انار مازندران در پنج سال گذشته رشدی چشمگیر داشته و بخش زیادی از آن مربوط به تولیدات شهرستان بهشهر بوده است.
کارشناسان معتقدند که توسعه صنایع بستهبندی، رعایت استانداردهای بهداشتی و تبلیغات هدفمند میتواند جایگاه انار بهشهر را در بازارهای جهانی بیش از پیش تقویت کند. در همین راستا، جهاد کشاورزی استان برنامههایی را برای آموزش کشاورزان در زمینه بستهبندی صادراتی، کاهش ضایعات و استفاده از فناوریهای نو تدوین کرده است.
✓نقش صنایع تبدیلی در ایجاد اشتغال
در بخش دیگری از جشنواره، نگاهها به سمت نقش صنایع تبدیلی و تکمیلی جلب شد. بسیاری از کشاورزان معتقدند که ایجاد کارخانههای کوچک فرآوری میتواند از اتلاف محصول جلوگیری کرده و درآمد پایدار ایجاد کند. در همین زمینه، عیسی قاسمی طوسی، معاون توسعه مدیریت و منابع انسانی استانداری مازندران گفت:
«صنایع تبدیلی نهتنها میتواند ضایعات انار را کاهش دهد، بلکه فرصتهای شغلی جدیدی نیز در منطقه ایجاد میکند.»
وی ادامه داد: «محصولات فرآوریشده از انار میتوانند در بازارهای جهانی بهعنوان کالای باکیفیت شناخته شوند.»
این سخنان نشان میدهد که نگاه مدیریتی استان نسبت به توسعه اقتصادی کشاورزی، فراتر از تولید خام است. ایجاد ارزش افزوده از طریق فرآوری، بستهبندی و صادرات فرآوردهها نه تنها به رشد درآمد کشاورزان کمک میکند، بلکه اشتغال جوانان در مناطق روستایی را نیز افزایش میدهد.
به گفته کارشناسان، بخش مهمی از ضایعات محصولات کشاورزی کشور ناشی از نبود صنایع تبدیلی است. در مورد انار، تبدیل میوههای کوچک یا ترکخورده به فرآوردههایی مانند رب انار یا آبمیوه میتواند از هدررفت سرمایه جلوگیری کند.
✓نمایش توان کشاورزان بهشهری
سمیه حسنی، مدیر جهاد کشاورزی بهشهر گفت: «جشنواره انار بهشهر فرصتی برای نمایش توانمندیهای کشاورزان و فعالان صنایع تبدیلی بهشمار میآید.»
وی افزود: «این رویداد همچنین بستری مناسب برای آموزش کشاورزان و ارتباط میان تولیدکنندگان و بازارها فراهم میکند.»
وی ادامه داد:«جشنواره انار بهشهر امسال نه تنها به معرفی انارهای ارگانیک این شهرستان پرداخته، بلکه اهمیت صنایع تبدیلی و فرآوری را نیز بهطور ویژه برجسته کرده است و به نظر میرسد که با توجه به کیفیت بالا و توانمندیهای موجود در این منطقه، انار بهشهر میتواند به یکی از برندهای جهانی تبدیل شود و بهعنوان یک محصول کشاورزی با ارزش افزوده بالا، در بازارهای داخلی و بینالمللی شناخته شود.»
سخنان حسنی نشاندهنده دیدگاهی جامع نسبت به توسعه پایدار در کشاورزی است. او با تأکید بر نقش آموزش، به اهمیت پیوند میان کشاورزی سنتی و دانش نوین اشاره دارد. جشنواره امسال نیز با رویکردی آموزشی برگزار شد و بخشی از برنامهها به کارگاههای مهارتی اختصاص یافت که مورد توجه نسل جوان کشاورزان قرار گرفت.
✓جلوههای فرهنگی جشنواره
جشنواره انار بهشهر تنها یک رویداد اقتصادی نبود؛ بلکه به فرصتی برای معرفی فرهنگ و سبک زندگی بومی منطقه نیز تبدیل شد.
✓چشمانداز آینده
با توجه به استقبال گسترده از جشنواره، مسئولان محلی اعلام کردهاند که این رویداد در سالهای آینده بهصورت منظم و گستردهتر برگزار خواهد شد. هدف اصلی، تثبیت نام انار بهشهر بهعنوان یک برند ملی و بینالمللی در حوزه کشاورزی ارگانیک است.
کارشناسان معتقدند که اگر حمایتهای دولتی و سرمایهگذاری بخش خصوصی در کنار تلاش کشاورزان ادامه یابد، بهشهر میتواند به قطب تولید و صادرات محصولات ارگانیک شمال کشور تبدیل شود. تجربه جشنوارهها نشان داد که همافزایی بین دولت، کشاورزان و صنایع میتواند مسیر توسعه پایدار را هموار سازد.
در نهایت، جشنواره انار بهشهر نمادی از تلاش مردمانی است که با عشق به خاک و کشاورزی، محصولی را پرورش میدهند که نه تنها رنگ و طعم خاصی دارد، بلکه نشانهای از هویت و توان منطقه است. این جشنواره یادآور آن است که کشاورزی، اگر با دانش، خلاقیت و همکاری همراه شود، میتواند فراتر از مرزهای محلی بدرخشد و نام بهشهر را در میان برندهای معتبر کشاورزی کشور و جهان مطرح کند
