تیرنگ:
خودمراقبتی راهکار پیشگیری نه تنها دیابت، بلکه سایر بیماریهاست این اصطلاح یعنی اینکه هر فرد با استفاده از آگاهی، دانش، مهارت و توانش از سلامت خود مراقبت کند این اقدام مهم و با اهمیت نخستین گام برای برخورداری از یک زندگی سالم و باکیفیت به شمار میرود.
دیابت یکی از شایعترین بیماریهای مزمن در جهان امروز است و روند رو به رشد آن در ایران نیز زنگ خطر جدی برای سلامت جامعه به شمار میرود. این بیماری نهتنها سطح قند خون را افزایش میدهد، بلکه با ایجاد اختلالات گسترده در رگها و اعضای حیاتی، توانایی بدن را در انجام کارکردهای اساسی مختل میکند. یکی از مهمترین اعضایی که تحتتأثیر مستقیم دیابت قرار میگیرد، کلیهها هستند؛ اندامهایی که وظیفه تنظیم تعادل آب و الکترولیتها، دفع مواد زائد، تنظیم فشار خون و کمک به ساخت ویتامینهای ضروری را بر عهده دارند. افزایش روزافزون موارد نارسایی کلیه در بیماران دیابتی و مراجعه دیرهنگام مبتلایان برای درمان، باعث شد تا در گزارشی نسبت به عوارض جدی این بیماری و باورهای غلطی که مسیر درمان را دشوار میکند، هشدار دهیم.
✓دیابت و آسیبهای کلیوی
دکتر فاطمه اسپهبدی، عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مازندران و فوق تخصص بیماریهای کلیه بزرگسالان با اشاره به اثرات و عوارض ناشی از ابتلا به دیابت در سلامت کلیه ها اظهار داشت:کلیه ها در تعادل آب و نمک بدن نقش دارند همچنین موجب تنظیم فشارخون، ویتامین دی و کلسیم خون می شوند و کارکردهایی برای سوخت و ساز و متابولیسم بدن دارد.
وی ادامه داد: کم کاری کلیه ها می تواند به قسمت های مختلف و حیاتی بدن انسان آسیب وارد کند و در این میان بیماران دیابتی،فشار خون و برخی علل ژنتیکی در کم شدن کارکرد این عضو از بدن تاثیر دارند.
این فوق تخصص بیماری های کلیه اظهارداشت: برای شناسایی بیماران کلیوی، اندازه گیری مداوم فشار خون، سونوگرافی و انجام آزمایش ادرار برای کنترل اوره و کراتین خون می تواند در این زمینه یاری گر باشد .
وی ادامه داد: همچنین استفاده مداوم و طولانی مدت داروهایی از خانواده پروفن و ناپروکسن باعث بروز علائم افت فعالیت کلیه و نارسایی هایی ایجاد کند .
دکتر اسپهبدی خاطرنشان کرد: مصرف آنتی بیوتیک ها و همچنین داروهای گیاهی می تواند مشکلات کلیوی ایجاد کند و علاوه بر این مصرف داروهای عضله سازی از سوی ورزشکاران باعث نارسایی طولانی مدت این اندام حیاتی بدن می شود.
✓باورهای غلط، سد راه درمان به موقع
فوق تخصص غدد بالغین و متابولیسم و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مازندران ترس از تزریق انسولین و انگهای اجتماعی را یکی از مشکلاتی برشمرد که می تواند در روند بموقع درمان بیماران دیابتی تاثیر گذارد.
دکتر مرضیه موحدی راد گفت : این باور که در صورت تزریق انسولین دیگر نمی توانیم این دارو را قطع کنیم و عنوان انسولینی شدن برای همیشه بر روی فرد گذاشته می شود باعث پرهیز از انجام این راه درمانی می شود.
وی ادامه داد: در علم پزشکی و درمان جدید بیماری دیابت توصیه می شود قبل از اینکه اعضای حیاتی بیمار دیابتی به عوارض ناشی از آن دچار شود بخصوص در بیماران جوان که با کاهش وزن شدید مواجه هستند تزریق انسولین را آغاز کنند و ترس از انگ ها و باورهای اجتماعی کنار بگذارند.
دکتر موحدی راد اضافه کرد: تجربه های علمی نشان می دهد بعضا افراد جوان مبتلا به دیابت در یک دوره مصرف سه تا 6 ماهه بعد از تزریق انسولین و تنظیم قند خون دیگر نیاز به تزریق این دارو ندارند و حتی از عوارض بیماری بر روی اعضای حیاتی نیز خلاص می شوند.
فوق تخصص غدد داخلی، متابولیسم و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مازندران نیز با اشاره به افزایش و بروز بیماری دیابت در جامعه اظهارداشت :بانوان در دوره بارداری نیز از این قاعده مستثنی نیستند و به این بیماری مبتلا می شوند.
دکتر رویا شیرزاد تاکید کرد:ابتلا به این بیماری هم برای مادر و هم برای جنین عوارضی نظیر اختلالات عصبی ،کلیوی،احتمال سقط جنین، افزایش وزن نوزاد و خطرات حین زایمان را به همراه خواهد داشت.
وی همچنین ابتلا به فشارخون دوران بارداری را از عوارض ابتلا به دیابت برای مادران برشمرد و ادامه داد: برای کنترل این عوارض در دوران بارداری به صورت مرتب قند خون آنان از ماههای قبل اقدام به بارداری و تا هفته 28 بارداری به صورت تست های غربالگری کنترل می شود .
دکتر شیرزاد گفت که با درمانهای مناسب و رژیم غذایی قند خون مادران باردار کنترل می شود تا زمینه بروز عوارض ناشی از این بیماری کاهش یابد.
✓اندازهگیری قند خون ناشنا کار سختی نیست
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی گیلان نیز با بیان اینکه خودمراقبتی نخستین گام برای حفظ سلامت است و افراد جامعه باید در قبال سلامت خود احساس مسئولیت کنند گفت: اندازه گیری قندخون ناشتا، فشار خون و کلسترول کار پیجیده و سخت نیست.
دکتر سیدمهدی سلیمانی ضیابری اظهار کرد: بر اساس آخرین آمار در سه ماه نخست امسال ۱۳۹ هزار و ۷۷۴ بیمار دیابتی در سامانه سیب دانشگاه علوم پزشکی گیلان ثبت شدهاست.
وی با بیان اینکه دیابت، فشار خون، چربی خون بالا، چاقی و مصرف دخانیات از عوامل موثر در بروز بیماریهای قلبی و عروقی است اضافه کرد: درصد قابلتوجهی از افراد مبتلا به فشارخون و دیابت از بیماری خود اطلاع ندارند و این موضوع میتواند منجر به عوارض جبرانناپذیری همچون نابینایی، نارسایی کلیوی و سکته مغزی شود.
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی گیلان با ابزار نگرانی از افزایش بیماریهای غیرواگیر در استان بیان کرد: دیابت شایع ترین علت کوری، نارسایی کلیوی و دیالیزی شدن است از اینرو شناسایی زودهنگام، آموزش و پیگیری مستمر بیماران در کنترل بیماریهای غیرواگیر از جمله دیابت اهمیت بسزایی دارد.
وی اظهار کرد: یک بیمار دیالیزی ماهانه حدود ۶۰۰ میلیون ریال برای نظام سلامت هزینه دارد در حالیکه با تشخیص بهموقع بیماریهای زمینهای همچون دیابت و فشارخون، میتوان از تحمیل این هزینهها و رنج انسانی پیشگیری کرد.
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی گیلان، آموزش عمومی و پیشگیری را کلید اصلی مقابله با بیماریهای غیرواگیر دانست و اضافه کرد: اگر افراد جامعه نسبت به تغذیه سالم، فعالیت بدنی منظم و پرهیز از مصرف دخانیات و الکل آگاه باشد، میتوان از بروز بسیاری از بیماریهای مزمن جلوگیری کرد.
✓سخن پایانی
دیابت نوعی بیماری متابولیک (سوخت و ساز موادغذایی) مزمن است، این بیماری از آنجا آغاز میشود که هورمونی به نام انسولین عملکرد خود را از دست میدهد، این هورمون توسط غده پانکراس یا همان لوزالمعده ترشح میشود و وظیفه اصلی آن هدایت گلوکز به سمت سلولهای بدن است؛ زمانی که انسولین در انجام وظیفه خود ناتوان است، گلوکز به جای ورود به سلول، در خون انباشته میشود و به این ترتیب سطح آن در بدن بالا میرود.
افزایش تشنگی و خشکی دهان، ادرار مکرر، خستگی، تاری دید، کاهش وزن بیدلیل، بیحسی یا سوزن سوزن شدن در دستها یا پاها، زخمها یا بریدگیهایی که به کندی بهبود مییابند و عفونتهای ادراری از جمله علائم بیماری دیابت است.




















































































