محمد جویباری، مدیرمسئول روزنامه تیرنگ:
در آستانه ثبت نام برای انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا، بار دیگر موضوع مشارکت مردم و نقش منتخبان محلی در بهبود کیفیت زندگی شهروندان به یکی از دغدغههای اصلی جامعه تبدیل شده است. شوراها بهعنوان نزدیکترین نهاد تصمیمگیر به مردم، جایگاهی حساس و تعیینکننده دارند؛ جایگاهی که اگر بهدرستی فهم و اجرا نشود، میتواند به بیاعتمادی عمومی و تضعیف سرمایه اجتماعی منجر شود.
یکی از ضعفهای جدی در دورههای گذشته شوراها، فاصله گرفتن برخی اعضا از مطالبات واقعی مردم بوده است. گاهی شوراها به محلی برای رقابتهای سیاسی، منافع فردی یا جناحی تبدیل شدهاند و مسائل اصلی شهروندان مانند حملونقل عمومی، مدیریت پسماند، فضای سبز، عدالت در توزیع خدمات شهری و شفافیت مالی در اولویت دوم قرار گرفته است. این مسئله نشان میدهد که صرف انتخاب شدن، تضمینی برای خدمت مؤثر نیست.
ضعف دیگر، نبود تخصص و برنامهمحوری در میان برخی منتخبان است. مدیریت شهری نیازمند دانش، تجربه و توان تصمیمگیری کارشناسی است. وقتی اعضای شورا بدون شناخت کافی از قوانین، بودجه، یا ساختار مدیریت شهری وارد این عرصه میشوند، تصمیمها بیشتر سلیقهای و مقطعی خواهد بود و هزینه آن را مردم پرداخت میکنند.
انتظار مردم از منتخبان شورا روشن است. نخست اینکه نماینده واقعی همه اقشار باشند، نه فقط گروه یا محلهای خاص. شورا باید گوش شنوا داشته باشد، ارتباط مستمر با مردم برقرار کند و سازوکارهای مشخصی برای دریافت و پیگیری مطالبات شهروندان ایجاد کند. شفافیت در تصمیمگیری و اطلاعرسانی صادقانه، یکی از مهمترین راههای بازسازی اعتماد عمومی است
برای برطرف کردن ضعفها، اعضای شورا باید چند اقدام اساسی انجام دهند: تدوین برنامه مشخص و قابل ارزیابی برای دوره مسئولیت، استفاده از نظر کارشناسان مستقل، پرهیز از تعارض منافع، و نظارت جدی بر عملکرد شهرداری. همچنین آموزش مستمر اعضای شورا و گزارشدهی منظم به مردم میتواند سطح پاسخگویی را افزایش دهد.
در نهایت، شورا زمانی موفق خواهد بود که خود را «خدمتگزار مردم» بداند، نه صاحب جایگاه. انتخابات شوراها فرصتی است برای اصلاح مسیر گذشته و حرکت بهسوی مدیریت شهری کارآمد، عادلانه و مردممحور؛ فرصتی که هم رأیدهندگان و هم منتخبان، هر دو در قبال آن مسئولاند.
