تیرنگ:
در مازندران و شهرهای مختلف آن به راحتی هر جا سر بچرخانی سگهای ولگرد را میبینی البته در حاشیه شهرها بیشتر به چشم میآیند. شهروندان ناخواسته از آنها میترسند، شهرداریها و شوراها برای تعیین تکلیف آنها، سرگردان هستند.
معضل سگهای ولگرد اگرچه موضوع جدیدی نیست اما افزایش تعداد این حیوانات باعث رعب و وحشت کودکان و خانوادهها شده و از این حیث نگران کننده است، سالانه نزدیک به ۱۰۰ میلیارد تومان بابت سرم و واکسن بیماری هاری هزینه میشود و افراد زیادی بهویژه زنان و کودکان در کشور و استان از حمله سگها به انسان آسیب دیده و گاهی در اثر حمله این حمله جانشان را از دست میدهند.
یکی از علل آن غذارسانی بدون برنامه به سگهای بلاصاحب است از سوی دیگر رها کردن این حیوانات- سگهایی که گاهی با آزار مواجه بودهاند و آسیبهایی بر بدن آنها وارد شده- در سطح شهر، نداشتن محل نگهداری این حیوانات و در نتیجه افزایش فزاینده جمعیت آنها و ضعف متولیان برای جمعآوری و عقیم سازی این حیوانات منجر شده تا به ابرچالشی فراروی سلامت استان تبدیل شوند.
طبق قانون وظیفه جمعآوری، نگهداری و عقیم سازی این سگها بر عهده دهیاریها و شهرداریها است. بر اساس دستورالعمل کنترل سگهای ولگرد مصوب بهمن ماه سال ۱۳۸۷، شهرداریها وظیفه اصلی را در خصوص سگهای ولگرد دارند و باید سگها را زندهگیری، واکسینه و عقیم کرده و در مراکز ویژه خارج از مناطق مسکونی نگهداری کنند، در کنار شهرداریها؛ وزارت بهداشت دیگر ارگانی است که میتواند در خصوص ارائه راهکارهای کنترل جمعیت سگهای ولگرد نقش تعیینکنندهای داشته باشد.
از طرفی «حامیان حقوق حیوانات» هم در صورت سازماندهی درست میتوانند برای جمعآوری و کنترل زاد و ولد این سگها و حمایت از این حیوانات در کنار شهرداریها اقدام کنند.
مریم، مادر سه فرزند، که روزانه شاهد حضور سگهای بلاصاحب در خیابانهای اطراف خانهاش است. او میگوید: «هر روز صبح که بچههایم را به مدرسه میبرم، باید مراقب باشم. یک بار یکی از این سگها به پسر کوچکم پارس کرد و او از ترس روی زمین افتاد. از آن روز، استرس هر لحظه همراه من است. حتی برای بردن زباله به بیرون از خانه، خودم هم میترسم. این سگها خطرناک نیستند تا وقتی گرسنه یا ترسیده نباشند، اما اگر به یکی از بچهها حمله کنند، چه کسی پاسخگوست؟»
مریم از مسئولان تقاضا دارد به این مسئله رسیدگی کنند. او اضافه میکند: «من با حیوانآزاری مخالفم و میدانم این سگها هم قربانی بیتوجهی انسانها هستند. اما ما بهعنوان شهروند، حق داریم در محله خودمان احساس امنیت کنیم.»
رضا، که مغازه لوازمخانگی دارد، از مشکلاتی که سگهای بلاصاحب برای کسبوکارش ایجاد کردهاند، گلایه دارد و میگوید: «چند وقت پیش یکی از مشتریانم آمد و گفت که سگها دم در مغازه شما جمع شدهاند و نمیتوانم نزدیک شوم. بارها پیش آمده که سگها زبالهها را در خیابان پخش میکنند و مشتریها با دیدن این صحنه، مسیرشان را تغییر میدهند. من خودم سگها را اذیت نمیکنم، حتی به آنها آب و غذا میدهم، اما وضعیت باید ساماندهی شود. الان همه چیز بینظم است.»
او اضافه میکند: «مسئولان نباید فقط وعده بدهند. باید جایگاهی امن برای این حیوانات بسازند و اجازه ندهند این وضعیت ادامه پیدا کند؛ امنیت مردم و حیوانات، هر دو باید حفظ شود.»
✓ افزایش موارد سگگزیدگی در استان
عباسی، مدیرکل پزشکی قانونی مازندران، با ابراز نگرانی از افزایش موارد سگگزیدگی در استان گفت: «سال گذشته، 40 درصد از مرگومیرهای ناشی از سگگزیدگی در کشور مربوط به مازندران بوده است. این آمار بهتنهایی نشان میدهد که با یک بحران جدی روبهرو هستیم.»
وی افزود: «از ابتدای امسال تاکنون، 19 هزار مورد گازگرفتگی گزارش شده است که از این تعداد، 116 نفر به پزشکی قانونی مراجعه کردند. از میان مراجعهکنندگان، 34 نفر زن و باقی مرد بودند، همچنین 12 نفر از آنها زیر 10 سال و 16 نفر بالای 60 سال سن داشتند.»
عباسی تأکید کرد: «آمار واقعی سگگزیدگی احتمالاً بسیار بیشتر از این موارد است؛ زیرا تنها کسانی که برای مسائل حقوقی به پزشکی قانونی مراجعه کردهاند، در این آمار ثبت شدهاند.»
وی در پایان خواستار اقدام فوری و تدوین سازوکاری در کارگروههای مرتبط شد و گفت: «برای کاهش این موارد، نیاز به هماهنگی و برنامهریزی جدی داریم. عدم توجه به این موضوع، نهتنها سلامت عمومی را تهدید میکند، بلکه هزینههای سنگینی را نیز به نظام درمانی تحمیل خواهد کرد.»
✓ ساماندهی سگهای ولگرد
علیاکبر عالیشاه، دادستان مرکز مازندران، با ابراز نگرانی از وضعیت نابهسامان سگهای بلاصاحب در استان، به شدت از عملکرد دستگاههای مسئول بهویژه شهرداریها انتقاد کرد.
او با اشاره به ماده 55 قانون شهرداریها، تأکید کرد: «طبق بند 15 ماده 55 قانون شهرداریها، جمعآوری و ساماندهی حیوانات بلاصاحب وظیفه قانونی شهرداریهاست، اما متأسفانه اراده لازم برای ساماندهی این معضل در دستگاههای متولی، بهویژه شهرداریها، دیده نمیشود.»
عالیشاه با لحنی قاطع اعلام کرد که در صورت تداوم وضعیت فعلی و عدم اقدام جدی از سوی شهرداریها، دستگاه قضایی بهعنوان مدعیالعموم وارد عمل خواهد شد.
او اظهار داشت: «اگر شهرداریها به وظایف قانونی خود در این زمینه عمل نکنند، ما بهعنوان مدعیالعموم ناچار به برخورد قانونی با شهرداریهای متخلف خواهیم بود. حفظ امنیت و سلامت شهروندان از اولویتهای اصلی ماست و کوتاهی در این زمینه پذیرفتنی نیست.»
دادستان مازندران همچنین از تشکیل کارگروههایی متشکل از 15 نهاد و ارگان دولتی و غیردولتی خبر داد که هدف آنها ساماندهی وضعیت سگهای بلاصاحب در استان است.
او توضیح داد: «این کارگروهها شامل نمایندگان سازمانهای مختلف هستند، اما اصلیترین نقش در این میان بر عهده شهرداریهاست؛ انتظار داریم که این نهادها با جدیت بیشتری به وظایف خود عمل کنند و همکاری لازم را با سایر اعضای کارگروه داشته باشند.»
عالیشاه با تأکید بر افزایش نگرانیهای شهروندان از خطرات ناشی از گازگرفتگی و بیماریهایی مانند هاری، تصریح کرد: «سگهای بلاصاحب، علاوه بر تهدیدات زیستمحیطی، مشکلات جدی برای سلامت و امنیت مردم ایجاد کردهاند. ما نمیتوانیم در برابر این وضعیت بیتفاوت باشیم. هرگونه کوتاهی در این زمینه میتواند عواقب جبرانناپذیری برای جامعه به همراه داشته باشد.»
در پایان، دادستان مرکز مازندران خطاب به مسئولان دستگاههای متولی، بهویژه شهرداریها، پیام روشنی داد: «همه ما در قبال سلامت و امنیت مردم مسئولیم. وظیفه قانونی و انسانی ما ایجاب میکند که با هماهنگی و تلاش جمعی، این معضل را بهطور کامل ساماندهی کنیم. دستگاه قضایی بهعنوان حامی حقوق مردم، نظارت دقیقی بر این فرآیند خواهد داشت و در صورت مشاهده هرگونه تخلف، بدون هیچ تعارفی برخورد خواهد کرد.»
یک شهروند قائمشهری میگوید: ماشینم را بیرون مغازه پارک میکنم و در روزهای سرد پاییز و زمستان گربهها و سگها مدام زیر ماشینها میخوابند و وقتی نزدیک ماشین میشویم به سمت ما هجوم میآورند.
رنجبر در گفتوگو با تیرنگ افزود: وضعیت بهداشت عمومی و حفظ ایمنی شهرها، اصلاً مناسب نیست و با توجه به تعداد زیاد سگها و گربههای ولگرد در سطح شهرها و حاشیه شهرها، تردد شهروندان مردم به خصوص زنان باردار، سالمندان، کودکان با مشکل روبرو است درحالی که جلوگیری از بروز خطرات احتمالی از سوی مسئولان لازم و ضروری است.
حمزه آقاپور کاظمی، مدیرکل دامپزشکی استان مازندران نیز با بیان اینکه جمعآوری سگهای ولگرد با شهرداریها است و در این زمینه با مسئولان مربوطه مکاتبات لازم را داشتیم، گفت: اگر شهرداریها دارای مراکز نگهداری سگهای ولگرد باشند ما آمادگی داریم واکسیناسیون و عقیم سازی را انجام دهیم.
وی در گفتگو با خبرنگار تیرنگ با بیان اینکه در شهرستانهایی نظیر بابلسر و آمل مراکز نگهداری سگهای ولگرد داریم، ادامه داد: بعضی شهرداریها افرادی را برای جمع آوری سگهای ولگرد مشخص کردند اما محل رهاسازی ندارند و سگها با اولین گرسنگی به شهرها بر میگردند.
وی با اشاره به مواردی که منجر به گاز گرفتگی کودکی در مازندران توسط سگهای ولگرد شد، ادامه داد: از مسئولان درخواست داریم در این زمینه کوتاهی نکنند، با توجه به احتمال مبتلا بودن حیوانات به بیماری هاری افرادی که در معرض گازگرفتگی حیوانات از جمله سگ قرار میگیرند میبایست هر چه سریعتر واکسن این بیماری را تزریق کنند
✓کارگروه تخصصی جمعآوری سگهای بلاصاحب در مازندران تشکیل میشود
سرپرست معاونت هماهنگی امور عمرانی استانداری مازندران گفت: با هدف بررسی راهکارها و مشکلات جمعآوری سگهای بلاصاحب در شهرهای مازندران کارگروه تخصصی مرتبط با این موضوع تشکیل میشود.
عبدالرضا دادبود اظهار کرد: یکی از نکاتی که در نشست های مختلف با شهرداران مازندران مورد بررسی قرار گرفت، مسائل و چالشهای مربوط به سگهای سرگردان و بلاصاحب در مناطق مسکونی سراسر استان بود که با حضور شهرداران و نمایندگان دانشگاه علوم پزشکی، دامپزشکی و حفاظت محیط زیست مورد بررسی قرار گرفت.
وی افزود: در همایش شهرداران استان مقرر شد که یک کارگروه تخصصی برای بررسی دستورالعملهای مرتبط با جمعآوری سگهای بلاصاحب تشکیل شود تا اگر خلائی در این زمینه وجود دارد شناسایی و برطرف شود.
سرپرست معاونت هماهنگی امور عمرانی استانداری مازندران خاطرنشان کرد: هدف از تشکیل این کارگروه سرعت دادن به فرآیند رفع مشکلات اجرایی جمعآوری سگهای بلاصاحب است. شهرداریهای استان نیز مسائلی که در رابطه با جمعآوری و نگهداری این سگها دارند از طریق این کارگروه تخصصی پیگیری و حل و فصل میکنند.
دادبود از بررسی دستورالعملهای تدوین بودجه و دفترچه عوارض شهرداریهای استان برای سال 1404 نیز خبر داد و گفت: در این همایش پیرامون دستورالعملهای تدوین بودجه و دفترچه عوارض شهرداریها بر اساس تاکیدات بخشنامه صادره از وزارت کشور به شهرداریها تبادل نظر شد.
وی افزود: قرار شد طبق برنامه زمانبندی، شهرداریها اقدامات لازم را برای تدوین دفترچه عوارضی و بودجه سال 1404 که باید به تایید شورای شهر برسد در موعد مقرر انجام دهند.
این مسئول از رایزنی با مدیرکل تامین اجتماعی مازندران برای مساعدت با شهرداریهای استان در زمینه پرداخت بدهیها و حقالسهم تامین اجتماعی نیز خبر داد و گفت: مقرر شد که با توجه به مسائل و مشکلاتی که اکنون از نظر اقتصادی وجود دارد، مساعدت لازم از سوی تامین اجتماعی هم در زمینه بدهیهای شهرداریها به تامین اجتماعی و هم تقسیط بدهی صورت بگیرد.
سرپرست معاونت هماهنگی امور عمرانی استانداری مازندران گفت: با هدف سرعت دادن به حل مشکلات شهرداریهای استان و دستیابی به راهکارهای قانونی و حقوقی مناسب، قرار است جلسه مشترکی بین استانداری، شهرداریها و اعضای مجمع نمایندگان مازندران برگزار شود تا مسائل و چالشهایی که شهرداریها در سطح کلان به لحاظ حقوقی دارند مورد بررسی قرار گیرد و با پیگیری نمایندگان استان بخشی از این موضوعات حل شود.
