تیرنگ:
برابر آمارها، حدود ۱۲ درصد آب آشامیدنی استان از آب سطحی و ۸۸ درصد از آب زیرزمینی یعنی ۷۴۰ حلقه چاه و ۳۷۳ چشمه تامین می شود، که در زمان بارندگی با کدورت آب و زمان قطع برق با خرابی پمپ ها مواجه می شویم که این چالش نشان می دهد باید بیشتر به سمت استفاده از آبهای سطحی برویم.
استان مازندران افزون بر سه هزار روستای بالای ۲۰ خانوار دارد. منابع آبی این استان از ۷۲۰ حلقه چاه، ۳۵۳ دهنه چشمه و سد با ظرفیت تولید و استحصال ۵۲۲ میلیون مترمکعب، تامین میشود.
بنابر آمار شرکت آب و فاضلاب مازندران، بیش از ۹۰ درصد آب مازندران از سفره های زیرزمینی تامین می شود و این سفره ها از آب باران و رودخانه تغذیه می شوند و اگر به نحوه دفع شیرابه های زباله ها توجه نشود، بحران بهداشتی ناشی از زباله ها دامنگیر تمامی جمعیت استان و کشور خواهد شد.
نمونه بارز ورود شیرابه های زباله به رودخانه و آب های زیر زمینی، محل دپوی زباله قایمشهر، بابل و آمل است که به صورت مستقیم وارد سه رودخانه مهم تلار، بابل رود و هراز می شود.
دفع غیر بهداشتی زباله ها در تمام شهرها، دفع فاضلابهای خانگی روستایی در حاشیه منازل مسکونی به دلیل نبود سامانه مناسب فاضلاب و بالا بودن سطح آبهای زیر زمینی، دفع غیر استاندارد فاضلاب های صنعتی، آلودگی رودخانه ها و دریا و تخریب جنگل و مرتع از مشکلات محیط زیست استان مازندران است.
عزیز عابسی عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل و عضو سابق هیئت علمی پژوهشی مؤسسه فناوری جرجیا آمریکا (جرجیاتک) در گفتگو با خبرنگار تیرنگ با بیان اینکه حوضه آبریز دریای خزر دارای بیش از ۶ هزار آبریز اصلی و ۱۳۰ رودخانه منتهی به آن شامل رودهای سمور و گرگان رود، اورال، ولگا، کورا، سفیدرود، سولاک است، گفت: متأسفانه فاضلابهای استان سر از رودخانههای اصلی در میآورند و از آنجا به دریا میرسند و باعث مرگ و میر آبزیان و بیماری این موجودات میشوند.
وی با بیان اینکه در بابلرود و سیاهرود ماشینهای تخلیه فاضلاب لجنها را در بستر رودخانه میریزند، اظهار کرد: بیشترین جمعیت ساکن در سواحل دریای خزر مربوط به ایران بوده که بخش عمده این جمعیت در شهرهای استان مازندران که جمعیت متراکم و شناور دارند، زندگی میکنند. بخشی از این شهرها تصفیه خانه فعال ندارند و با واسطه یا بی واسطه آلایندههای آنها به دریای خزر میشوند.
✓عقب ماندگی مازندران در اجرای طرح تصفیه فاضلاب
عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل به شهرکهای صنعتی استان هم اشارهای کرد و گفت: بخشی از شهرکهای صنعتی از سیستم تصفیه خانه بی بهره هستند و بخشی هم که این سیستم را دارند به درستی از آن استفاده نمیکنند.
وی ورود آلودگیهای میکروبی را از مهمترین چالشهای پیش روی خزر و منابع آبی استان عنوان کرد و افزود: در بستر رودخانههای استان برداشت شن انجام میشود که مشکلاتی نظیر فرسایش خاک، از بین رفتن پوشش گیاهی و گل آلود شدن منابع آبی را به همراه دارد.
✓ لزوم دستیابی به راهکاری بنیادی برای حل مشکل
عابسی منشأ این آلودگی میکروبی را ورود آلودگی فلزات سنگین به خزر دانست و گفت: شناگاههای استان بار میکروبی بالایی دارند و بر اساس مطالعات علمی بیشتر بار میکروبی وارد شده به خزر از طریق رودها است.
وی راهکار حل بسیاری از مشکلات را استفاده از نخبگان دانست و گفت: متأسفانه در کشور استخدام و استفاده از بورسیه تحصیلی به طور درستی برنامه ریزی نشده است و افرادی که صلاحیت علمی و مدیریتی ندارند به جایگاهی میرسند که شایسته آن نیستند.
عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل بر دستیابی به راهکاری بنیادی برای حل مشکلات کشور تاکید کرد و افزود: اگر این موضوع مدیریت نشود در سالهای آینده آلودگی منابع آبی استان بیش از این از کنترل خارج شده و این آلودگی سبب بروز انواع بیماریها میشود.
✓در بحث فاضلاب عقب ماندگی زیاد داریم
بهزاد برارزاده، مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مازندران نیز در گفتگو با خبرنگار تیرنگ با بیان اینکه ۱۲ درصد از کل جمعیت مازندران و ۱۷ درصد از حوزه شهری تحت پوشش طرحهای جمع آوری و تصفیه فاضلاب هستند، گفت: در بحث فاضلاب عقب ماندگی زیاد داریم، رفع این عقب ماندگی پشتکار ملی میخواهد و همکاری مسئولان استانی را میطلبد.
وی با بیان اینکه باید مازندران یکپارچه و شهر ملی دیده شود، اظهار کرد: لازم است تا اعتبارات ملی برای مازندران جذب شود در این زمینه ۱۸ شهر مازندران ماده ۲۳ برای شبکههای جمع آوری فاضلاب دارد و شش شهر فاضلابی داریم.
✓ در برخی شهرها ورودی فاضلاب بیشتر از ظرفیت تصفیهخانه است
برارزاده با اشاره به اجرای طرح فاضلاب شهری در ساری، بابل، نوشهر و چالوس گفت: در برخی شهرها ورودی فاضلاب بیشتر از ظرفیت تصفیه خانه است. ما باید در شهرستانهای بابل، نوشهر و ساری ظرفیت ایجاد کنیم.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مازندران با بیان اینکه وجود شبکههای جمع آوری و تصفیه فاضلاب یکی از اصلیترین عوامل توسعه پایداری شهری است، اظهار کرد: در برخی شهرها نظیر فریدونکنار، گلوگاه، بهشهر و نکا با حمایت نمایندگان و استاندار مازندران پیگیر هستیم تا بر اساس برنامه پنج ساله که نوشته شد، از محل اخذ ماده ۲۳ مجوز و اعتبار برای شهرهای جدید گرفته شود.
✓ اجرا طرحهای تصفیه فاضلاب در شهرهای ساحلی مازندران شتاب میگیرد
معاون مهندسی و توسعه آب و فاضلاب کشور از شتاب بخشی در اجر و تکمیل طرح های تصفیه فاضلاب در شهرهای ساحلی و جلگه ای مازندران خبرداد.
ذوالفقار مهدی زاده در سفر به مازندران و در جریان بازدید از مدول نخست و میانگین پیشرفت فیزیکی مدول دوم تصفیه خانه فاضلاب شهرهای نوشهر و چالوس در سخنانی از تلاش ها و پیگیری های صورت گرفته در اجرای طرح های فاضلاب در مازندران قدردانی و اظهار کرد: طرح تصفیه خانه فاضلاب نوشهر و چالوس در زمینی به مساحت ۱۰ هکتار و با چهار مدول پیش بینی شده و در دست اقدام است.
وی خاطرنشان کرد: در طرح کلی ۹ ایستگاه پمپاژ ، سه هزار و ۱۵۰ متر خط انتقال و ۲۸۰ کیلومتر شبکه اصلی و فرعی احداث خواهد شد.
این مقام مسوول با بیان اینکه عملیات اجرایی مدول نخست تصفیه خانه در شهرهای نوشهر و چالوس در سال ۱۳۷۶ آغاز شد، تصریح کرد: برای فعالیت مدول نخست در شهرهای نوشهر و چالوس در مجموع تاکنون ۱۳۵ کیلومتر شبکه جمع آوری فاضلاب اجرا ، سه ایستگاه پمپاژ نصب و راه اندازی و ۲۰ هزار و ۲۲۴ فقره انشعاب نصب شده است.
✓ طرحهای تصفیه فاضلاب در شهرهای ساحلی مازندران شتاب میگیرد
معاون مهندسی و توسعه شرکت آب و فاضلاب کشور، ظرفیت مدول نخست تصفیه خانه فاضلاب در حال بهره برداری را ۱۰ هزار متر مکعب در شبانه روز با سیستم لجن فعال با هوادهی سطحی ذکرکرد و گفت: هم اکنون ۴۳ هزار نفر زیر پوش مدول نخست این تصفیه خانه قرار دارند.
مهدی زاده تصریح کرد: عملیات ارتقای مدول نخست و احداث مدول دوم این تصفیه خانه با ظرفیت ۲۴ هزار متر مکعب در شبانه روز در حال اجرا است.
وی، ظرفیت مدول دوم تصفیه خانه فاضلاب را ۱۲ هزار متر مکعب در شبانه روز عنوان کرد و افزود: با احداث این مدول، جمعیت زیر پوشش به ۱۲۰ هزار نفر افزایش می یابد.
